فرانسه پناهجویان را زجرکش می‌کند

علیرضا سزاوار: روز دوم جولای برابر با ۱۲ تیرماه، فرانسه با حکم دادگاه حقوق بشر اروپا (EGMR) به اعمال خشونت علیه ۵ پناه‌جو محکوم شد. پناهجویانی که برای ماه‌ها بدون دسترسی به امکانات اولیه در خیابان زندگی کرده‌اند. در میان این پناه‌جویان یک روزنامه‌نگار هم هست که نزدیک به ۶ ماه بدون دسترسی به خوراک، امکانات بهداشتی و سرپناه در خیابان زندگی کرده است. شمال و شمال غرب فرانسه میزبان بیشترین پناه‌جویان هستند. پناهجویان در این مناطق در کوچه و خیابان آواره اند و هر چند وقت یکبار ژاندارم‌های فرانسوی آن‌ها را جمع‌آوری کرده و به مکان‌های مختلفی منتقل می‌کنند. دوباره اما این مناطق پر از پناه‌جویانی می‌شوند که یا مترصد فرصتی برای فرار به انگلیس هستند یا سالهاست که در انتظار پاسخ پناهندگی شان مانده اند.

رنج ۲۰ ساله در جنگل
دادگاه حقوق بشر اروپا مستقر در شهر استراسبورگ آلمان دوم جولای حکم داد که یک افغانستانی، یک روس، دو سوری و یک اردنی قربانی رفتار تحقیرآمیزی شده‌اند که عزت و کرامت آن‌ها را خدشه‌دار کرده است.
این پناهجویان برای ماه‌ها در خیابان‌های ایالت نرماندی بدون دسترسی به امکانات اولیه زندگی کرده‌اند. دادگاه حقوق بشر اروپا در حکم خود فرانسه را بخاطر موقعیتی که این افراد در تمام این مدت با آن دست و پنجه نرم کرده اند و تمام مدت از ترس این‌که مورد آزار و سرقت قرار گیرند، دچار وحشت و استرس شده‌اند؛ محکوم کرد.
از سال ۲۰۰۸ تاکنون تعداد پناهجویان در فرانسه هر سال افزایش داشته است. یکی از مهمترین دلایل این افزایش آمار، علاقه شدید پناهجویان برای رسیدن به بریتانیاست. حداقل ۲ دهه است که بسیاری از مهاجران آفریقایی در جنگل‌های کاله (یک شهر ساحلی و یک بندرگاه مهم در شمال فرانسه) به امید رسیدن به بریتانیا روزگار می گذرانند.

۲ قانون جذاب
یک حقوقدان در این زمینه با بیان اینکه بریتانیا قوانین جذابی برای پناهجویان دارد به «حامی عدالت» گفت:« مهم ترین دلیلی که فرانسه با تراکم پناهجو روبرو شده ۲ قانون مهم بریتانیا به عنوان دوبلین۳ و دابز برای جذب پناهجویان است. براساس قانون دوبلین۳، پناه‌جویانی که عضو یک خانواده هستند اما بین شان فاصله افتاده و یکی از اعضا در بریتانیا و بقیه در کشور دیگری در اروپا هستند می توانند در بریتانیا به هم ملحق شوند.
قانون دابز هم برگرفته از کودک‌پناه‌جویی بود که شش سال داشت و بعد از جنگ جهانی دوم، همراه پدرش به انگلیس آمد. این کودک در نهایت به عنوان نماینده حزب کارگر به پارلمان راه یافت. وی در دوران نمایندگی قانونی وضع کرد که پناه‌جویان ثبت نام شده در دیگر کشورها بتوانند در صورت رسیدن به انگلیس در این کشور پناهندگی بگیرند.»

تکرار محکومیت
به گفته دکتر محمد ملکی، دانش آموخته دانشگاه علوم قضایی، دادگاه‌ حقوق بشر اروپا در حکم خود به رد پاسخ‌گویی مناسب به پناهجویان از طرف دولت فرانسه هم اشاره کرده است. اکنون فرانسه بین ۱۰ هزار تا ۱۳ هزار یورو به هرکدام از این ۵ پناهجو باید خسارت بدهد. در اوایل سال ۲۰۱۹ هم دادگاه حقوق بشر اروپا با توجه به شکایت و پیگیری یک پناهجوی دیگر؛ فرانسه را محکوم به پرداخت خسارت کرده بود. براساس حکم سال ۲۰۱۹ فرانسه محکوم به پرداخت ۱۶ هزار یورو به یک پناهجوی افغان شده بود. افزایش پناهجویان در سال‌های اخیر باعث شد اواخر سال ۲۰۱۸ قوانین مهاجرتی فرانسه تغییر کند. این تغییرات باعث شد هرازگاهی پلیس با هجوم به کمپ پناهجویان آنها را بازداشت کند و اثرانگشت بگیرد و اگر در فرانسه درخواست پناهجویی نکرده باشند بلافاصله اخراج می شوند.

برده داری در قرن ۲۱
حدود یک ماه قبل هم قریب به ۱۰۰ پناه‌جو که کمتر از ۱۸ سال سن داشتند در اعتراض به وضعیت خود در یکی از میدان‌های پر تردد منطقه یازدهم پاریس تجمع کردند. این نوجوانان در بیانیه ای به وضعیت نامناسب پناهجویان در فرانسه و برخورد نامناسب دولت و پلیس فرانسه اعتراض کردند.
امسال در دادگاهی در شهر Reims فرانسه هم ۱۹ کارفرما به اتهام سوءاستفاده و بهره کشی از پناهجویان محاکمه شدند. این کارفرمایان در زمین‌های کشاورزی و کارگاه‌های خود روزانه ۱۲ ساعت از پناهجویان کار می کشیدند و مبلغی بسیار اندک دریافت می کردند.
کیفر خواست دادگاه از این سوءاستفاده با عنوان برده‌داری یاد کرده بود. به ‌طوری‌که این پناه‌جویان و مهاجران در شرایطی سخت و غیرانسانی، در گروه‌های ۱۵ نفری در اتاق‌هایی جای داده می‌شدند که دسترسی مناسب به غذا، بهداشت و آب نوشیدنی نداشتند.

دادخواهی در ۴۰ شهر
تجاوز به حقوق پناهجویان در قاره سبز به قدری وخیم است که کمتر از یک ماه پیش در هشت کشور عضو اتحادیه اروپا و ۴۰ شهر این قاره، مردم علیه سیاست پناهندگی این اتحادیه راهپیمایی کردند. آنها خواستار تخلیه اردوگاه‌های بی در و پیکر در یونان گردیده و نسبت به بروز فاجعه انسانی در پی بحران کرونا هشدار دادند. در شهرهای دورتموند، کلن، مونستر،‌هانفور، لایپزیگ، فرانکفورت آلمان و چندین شهر دیگر اروپایی راهیپمایی‌های
اعتراضی با شعار هیچ کس را جا نگذار یا Leave No One Behind
برگزار گردید.
به گزارش سایت دویچه وله این راهپیمایی اعتراضی به ابتکار و سازماندهی اتحادیه پل دریا یا Seebrücke در اوج فراگیری کرونا ولی با رعایت پروتکل‌های بهداشتی، در شهرهای مختلف اروپایی برگزار شده است.
این سازمان یک انجمن بین المللی است که ده‌ها سازمان، اتحادیه و نهادهای فعال برای حمایت از پناهجویان عضویت آنرا را دارند. این انجمن در سالهای اخیر انتقادات فراوانی به بی قانونی یونان در حق پناهجویان داشته است.
جالب اینکه ۴ سال قبل و در اوج ورود پناهجویان به اروپا، دو سازمان عفو بین الملل و دفاع از حقوق پناهندگان آلمان، سیاست‌های اتحادیه اروپا را در قبال پناهندگان مورد انتقاد شدید قرار دادند.

توهین و تهدید علیه امدادگران
این نهاد‌های حقوق بشری تاکید دارند که اتحادیه اروپا بدون هیچ شرمی با دولت‌هایی همکاری میکند که نقض آشکار حقوق بشر برای آنان عادی شده و به این خاطر به پناهجو شدن مردم کمک می کنند. سازمان ملل نیز با توجه به تشدید بحران پناهندگان که تبدیل به بحرانی جهانی شده است،توجه خاصی به این مساله نشان داده است.
در همین راستا یورو نیوز هم در گزارشی به عملکرد یک نهاد حقوق بشری اروپا پرداخته که در آن مصاحبه‌هایی با بیش از ۲۰۰ پناهنده و ۵۰۰ تن از افرادی که مسئول رسیدگی به امور پناهجویان بوده اند داشته است. این گفتگوها در مناطق پر تراکمی از کشورهای اتریش، فرانسه، آلمان، یونان، ایتالیا و سوئد انجام شده است.
مایکل اوفلارتی، مدیر آژانس حقوق بنیادین در این باره به یورو نیوز گفته است: بسیاری از این پناهندگان بشدت آسیب دیده‌اند و قادر به خوردن، نوشیدن و خوابیدن نیستند. به همین دلیل رسیدگی به مشکلات روحی آنها تا زمان پایان دوره بررسی پرونده‌هایشان ضروری است. مقام‌های مسئول با امدادگران نیز به شدت برخورد می‌کنند و گاهی کاملا خشن رفتار می کنند. در این میان تهدید به بازداشت، توهین و تلاش برای ارعاب آن‌ها به بخشی از کار امدادگران تبدیل شده است. از ابتدای سال ۲۰۲۰ تا به حال ۱۱۷ مورد اذیت و آزار توسط پلیس کشورهای مختلف اتحادیه علیه امدادگران ثبت شده، اما تعداد این موارد به مراتب بیشتر از این است.
سالهاست که فعالان حقوق بشری هشدار می دهند که هزاران هزار پناه‌جو و آواره در همین قاره سبز پر مدعا حقوقشان نقض می‌شود اما به خاطر نگرانی از شرایط حقوقی و سرنوشت نامعلومشان اعتراض نمی‌کنند.
با توجه به انتخابات سال قبل اتحادیه اروپا هم مشخص نیست که سیاست‌های کشورهای اروپایی چه سمت و سویی می گیرد و تا چه حد تضمین‌کننده کرامت و حقوق انسانی این پناهجویان است. تازه ترین امارهای سازمان ملل متحد نشان می دهد که تا اوایل سال ۲۰۲۰ نزدیک به ۹۰ میلیون نفر در تمام دنیا آواره و بی‌خانمان شده‌اند.

مطالعه بیشتر بستن