وکلای مرکز تبرعی موارد نقض حقوق عامه را تا حصول نتیجه پیگیری می‌کنند

نیره ساری : «احیای حقوق عامه و گسترش عدل و آزادی‌های مشروع» یکی از موضوعاتی است که دراصل ۱۵۶ قانون اساسی به عنوان دومین وظیفه از وظایف دستگاه قضائی تعریف شده است.این مهم در دوران ریاست جدید دستگاه قضا که به تحول آن را می‌شناسند با جدیت پیگیری می‌شود. رئیس قوه قضائیه در تمام برنامه‌‌ریزی‌ها و صدور بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌ها و حتی انتصاب‌های مسئولان قضائی، مستقیم یا غیرمستقیم احیای حقوق عامه را مورد توجه قرار داده است. یکی از نهادهای زیر مجموعه برای پیگیری حقوق عامه مرکز وکلا،کارشناسان رسمیومشاورانخانوادهقوهقضائیه است. این مرکز از یک سو علاوه بر متقاضیان خدمات حقوقی، نسبت به عموم مردم نیز دارای مسئولیت است. از سوی دیگر به عنوان توسعه‌دهنده خدمات حقوقی، متولی نظام‌های کارشناسی رسمی، وکالت و مشاوره خانواده بوده و دارای ماموریت‌های تخصصی و حرفه‌ای در این موارد است. بنابراین، اهداف راهبردی مرکز در سه حوزه کلان «جامعه»، «حاکمیت» و «نظام خدمات حقوقی» قابل تعریف است که در هر کدام از این حوزه‌ها موضوعات مهمی

در زمینه حقوق عامه خواهد داشت.به استناد سیاست‌های کلی «امنیت قضائی» ابلاغی مقام معظم رهبری و ماده ۱۸۷ قانون برنامه سوم توسعه، یکی از ماموریت‌های مرکز، حفظ حقوق عامه است. تشکیلکمیسیونحمایتازحقوقعامهدر این مرکز مصداق مهمی از این توجه در عمل بود. امروز بعد از گذشت چند ماه شاهد تلاش‌های این کمیسیون برای احیا و حمایت از حقوق عامه در تمامی زمینه هستیم. برخی حقوقدانان و وکلای کهنه‌کار معتقدند نهاد وکالت در این حوزه نقش و وظیفه‌ای ندارد! امابه اعتقاد ریاست مرکز وکلا”کسی که پروانه وکالت دارد، در قبال عموم جامعه و افراد ستمدیده تکلیف و مسئولیت دارد.”
هر چند که باید گفت درست هم زمان با آغاز به کار این کمیسیون، کشورمان درگیر شیوع بیماری ویروس کرونا شد و به دنبال همین بحران، بسیاری از فعالیت‌ها و برنامه ریزی‌های هدفمند به حالت نیمه‌ تعطیل درآمدند، اما فعالیت تبرعی وکلای مرکز برای حمایت از حقوق عامه مردم مسکوت نماند و کمیسیون خروجی‌های مناسب و قابل قبولی در این زمینه داشته است. از پیگیری موضوع مهم احتکار و برخورد جدی با محتکرین گرفته تا ماجرای اخیر حادثه تلخ کلینیک سینا اطهر که علاوه بر اعلام آمادگی کمیسیون برای پیگیری حقوق افراد، نسبت به فعالیت ساختمان‌ها بر اساس کاربری مسکونی و اداری نامه نگاری‌هایی با شهرداری هم انجام شده است. با عزالدین سلیمانی رئیس کمیسیون حمایت از حقوق عامه مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه به گفتگو نشستیم تا بخشی از آخرین اقدامات این کمیسیون تازه تاسیس اما پرکاربرد را مورد بررسی قرار دهیم.

به عنوان پرسش اول، مهم‌ترین اقدامات کمیسیون در زمینه حمایت از حقوق عامه، از زمان تشکیل تاکنون چه مواردی بوده است؟
پیگیری ابطال مصوبه شورایعالی کار(موضوع حقوق ودستمزد ۱۳۹۹کارگران)، شکوائیه اهانت به مقدسات (بازیگر سینما)، تعرض به اراضی ملی فیروزکوه،واگذاری پمپ بنزین خلیل شهرخارج ازضوابط قانونی، ایمن‌سازی مسیر خط آهن رودبار، موضوع آب غیزانیه، احتکار اقلام بهداشتی، حادثه کلینیک سینا اطهر از جمله موارد پیگیری شده در مدت چند ماهه اخیر فعالیت کمیسیون است.

در مورد احتکار اقلام بهداشتی به چه نحوی پیگیری انجام شد؟ به نتیجه قابل قبولی منجر شده است؟
اولین مکاتبه ما با مسئولین ذی ربط در مورد اقلام بهداشتی بود که دراین راستا به رئیس سازمان تعزیرات حکومتی کشور نامه زده و خواستار برخورد با محتکران اقلام بهداشتی شدیم. احتکار اقلام بهداشتی مورد مهم و حیاتی است که در واقع به کل کشور مربوط می‌شود که البته به طور خاص در پایتخت بیشتر شاهد این موارد هستیم. ما از رئیس سازمان تعزیرات حکومتی کشور در خواست کردیم که با توجه به تجربیات چنین مواردی حتی در زمان جنگ، راه‌های مقابله محکم‌تری اتخاذ شود وبه طور قاطع و انقلابی وارد شوند، چراکه اقلام بهداشتی با سلامت مردم در ارتباط است. رفتار با مماشات در مورد محتکران اقلام مورد نیاز مردم به خاطر چند زالو صفت سودجو و منفعت طلب باعث شد تا در مقطعی خاص شاهد بحران باشیم و این در حالی است که تا پرونده مراحل خود را طی کند، زمان زیادی می‌طلبد در حالیکه با یک برخورد جهادی از ادامه و تکرار آن می‌توان جلوگیری کرد.به طور مثال با پلمپ انبار محتکران ومصادره وفروش فوری اجناس احتکارشده به مردم و برخوردهای قوی‌تر می‌توان امر مبارزه با احتکار را جدی‌تر پیگیری کرد.

در مورد سایر موضوعات مرتبط با ویروس کرونا کمیسیون چه حمایت‌هایی را در زمینه حقوق عامه انجام داده است؟
به عنوان یک نمونه خاص، پس از وصول گزارش تصویری مردمی به کمیسیون در مورد عدم رعایت فاصله اجتماعی در قطارهای محلی اندیشمک،بعد از اطمینان از صحت فیلم ارسالی، بامدیرعامل شرکت راه آ هن جمهوری اسلامی ایران به منظور رعایت نکات بهداشتی وجلوگیری ازمسافرگیری بیش ازحدمجازدرشرایط کرونایی مکاتباتی انجام شد وخواستار رعایت موارد مذکوربمنظورحفظ حقوق عامه شدیم.

آیا کمیسیون تا این اندازه به موارد جزیی وارد می‎شود؟
قطعاً؛ حتی اگر نمایندگان ما به صورت تلفنی از موضوعی مطلع شوند، وظایف خود را انجام داده و بعد از صحت ادعای مطرح شده، پیگیری لازم را انجام می‌دهند. اقدامات کمیسیون جنبه شعاری ندارد که بگوییم صرفا پیگیری کردیم!تا حصول نتیجه موضوعاتی که دردستورکارکمیسیون باشدرا دنبال می‌کنیم.

مصادیق دیگری هم از همین پیگیری‌های جزئی در رابطه با حقوق عامه دارید؟ اطلاعات این موضوعات چطور به دست شما می‌رسد؟
مثلاً به ما گزارش رسید در محدوده روستاهای بخش کلات شهرستان رودبار ازتوابع استان گیلان شرکت راه‌آهن در خط آهن قزوین به رشت موارد ایمنی مثل فنس کشی و یا دیوار حائل را رعایت نکرده است. همین امربراساس تحقیقات محلی انجام شده حکایت از این داشت که بیش از ۴۰ راس گاو شیرده متعلق به روستاییان براثربرخورد باقطارهای درحال تردد تلف شدند که موضوع توسط اهالی محل صورتجلسه وبه تایید شورای اسلامی روستاوپاسگاه انتظامی مربوطه نیزرسیده بود. این تعداد گاو برای روستاییان که محل درآمدشان از همین دامهاست، خسارت بسیار سنگین و قابل توجهی بود. مکاتباتی را با مدیرعامل شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران واداره کل راه آهن شمال وبخشدارمحل انجام دادیم و نماینده ما در مرکز رشت موضوع راپیگیری کرد. نهایتاً پس ازتلاش وپیگیری کمیسیون درهفته گذشته مدیرکل راه آهن وفرمانداررودبارازروستاهای مسیربازدیدوقول انجام فنس کشی وایمن‌سازی مسیر را به مردم دادند که این موضوع در روزنامه‌ها ی محلی نیز منتشر شد.
مورد دیگرقطع آب و کمبود آب آشامیدنی در بخش غیزانیه شهرستان اهوازدرشرایط وضعیت قرمزکرونایی ودرماه مبارک رمضان بودکه مردم نیازبیشتری به آب داشتند. درچنین شرایطی طبیعی است که یک سری از افراد مطالبه به حق دارند و گروهی دیگر دنبال اهداف خاصی هستند که همین قشر اندک مطالبه به حق افراد را لوث می‌کنند. در این مورد خاص هم ما با استاندار خوزستان مکاتبه کردیم تا با درنظر گرفتن شرایط بحران کرونایی این روزها اقدام عاجلی صورت گیرد. بعد از پیگیری‌های انجام شده، مشکل آب تعدادی از روستاها حل شد.
در یک اقدام دیگر، شاهد اقدام خارج از عرف یکی از بازیگران سینما و توهین به مقدسات از طرف این فرد بودیم که سابقه تکرار داشت. در شرایطی که حتی غیر مسلمان‎ها نیزبمنظورخلاص شدن ازشرویروس منحوس کرونا متوسل به مقدسات شدند، در کشور اسلامی ما یکی از بازیگران سینمایی که قبل ازاین نیز بحث نذری امام حسین علیه السلام را مورد تمسخر قرار داده بود، اینبار امام جعفر صادق علیه اسلام را مورد بی‌احترامی قرار داد. به دنبال این اهانت، جمعی از وکلا شکایتی را مطرح کردند که پس ازارجاع پرونده به شعبه۱۶ بازپرسی دادسرای فرهنگ ورسانه این خانم احضار شد که حضور نیافت. حکم جلب گرفتیم و از طریق پلیس امنیت پیگیر شدیم که فعلا با قرار تامین آزاد است تا برای تعیین مجازات به دادگاه ارجاع شود.
مورد بعدی تعرض به اراضی ملی شهرستان فیروزکوه بود. از طریق دوستان و همکاران حاضر در منطقه متوجه شدیم عده‌ای دلال اراضی ملی و مراتع را می‌فروشند. مثلا ده هکتار را تحت عنوان پروژه دامداری مجوز گرفته اما مراتع اطراف آن رانیز بصورت غیرقانونی تصرف وبه فروش رساندند. دراین خصوص نیز نامه‌ای به مدیر کل منابع طبیعی و آبخیزداری تهران زده شد و در آن نحوه واگذاری پلاک‌های مربوطه در منطقه مذکوررا جهت بررسی ودرصورت لزوم اقدام قانونی ازطریق مراجع قضائی صالحه مطالبه کردیم. ما بعنوان کمیسیون حمایت ازحقوق عامه خواستار شفاف‌سازی هستیم و تا رسیدن به نتیجه مطلوب هم پیگیر خواهیم شد.
موضوع دیگیری که کمیسیون پیگیرآن است، واگذاری خارج از ضوابط قانونی در خلیل شهرمازندران بود. براساس گزارش

مطالعه بیشتر بستن