آداب حضور

انسان موجودی است عاقل و مختار که وقتی در امری تبحر یافت به روش‌های خلق الساعه روی می‌آورد. تبحر در کسب دانش و مهارت علمی و پژوهشی و امور فنی، او را صاحب توانایی‌هایی می‌کند که برای حل مسائل روزمره‌اش موثر است و تدریجاً در خصوص مسایل مشابه نیز به این باور می‌رسد، به طور طبیعی، مبنای تحلیل، توسعه‌ی توانِ استنتاج از راه مقایسه گزاره‌های یقینی است

گاهی نباید از منظر دانای کل به پدیده‌های اجتماعی نگاه کرد زیرا واقعاً هیچ انسانی دانای کل نیست. وکلای جوان نباید با این دیدگاه در محکمه حاضر شده و صرف محفوظات فقهی و حقوقی خود و تحت تاثیر هیجانات آنی بر منبر سخن رانی تکیه زده و در دفاع از حق به حاشیه بپردازند زیرا حذاقت و تدبیر در تخلیص است. آن‌که بیش می‌داند گزیده‌تر می‌سراید، زین روی شاعران راستین، مهدِ کلمه‌اند. مطالب بسیاری در آداب سخن رانی به رشته تحریر درآمده که در تمام آن‌ها چند موضوع مشترک‌اند: اول این‌که بدانیم چه می‌گوئیم. گاهی جمله‌ای شروع می‌شود اما آگاهانه یا ناآگانه به خوبی تمام نمی‌شود یا جمله‌ای که با دقت آغاز شده به دلیل مواجهه با کلملات نامربوط، تاروپود قصه‌ای دراز و بی نتیجه را در ذهن می‌بافد. برخی وکلا در این مرحله از تحکّم و تصریح در گفتار و گاهی از عباراتی که مقصود از دفاع را تامین نمی‌کند استفاده می‌کنند و اغلب در چنین شرایطی قافیه را می‌بازند. این رفتار زبانی نه تنها هیچ مزیتی ندارد بلکه موجب واکنش‌های تندی از سوی قاضی خواهد شد. متداول‌ترین واکنش بیان این جمله است: برای دادگاه کلاس حقوقی برگزار نکنید (در فرم مودبانه).
دوم این‌که در نظام دادرسی ایران که بر نوشتار بیش از گفتار تمرکز دارد بهترین شیوه تهیه لایحه است. همکاران کیفری کار به دلیل تجارب سالیان دراز اغلب از ارائه نوشته کتبی پرهیز می‌کنند و مهارت‌های خاصی را با حاضرجوابی و تلفیق کلمات مشخص در جهت صید اقرار در مسیر کسب نتیجه دلخواه به کار می‌بندند. قبل از دستیابی به چنین پایه‌ای از مهارت نباید شأن و اعتبار خود را به دلیل شتاب زدگی و جسارت بی‌موقع با گفتار و رفتار ناسنجیده فدا کنید. هرچه ایمان به مطالعه، بیشتر و اعتماد به نفستان برای مدیریت جلسه بالا‌تر باشد باز همیشه عواملی وجود دارند که بر روان شما تاثیر سوء بگذارند. احتمال دارد یک کلمه حیاتی یا حتی یک جمله را فراموش کنید و مجبور شوید برای ترمیم لایحه با سختی و مرارت مضاعف بکوشید. این اصل را آویزه گوشمان کنیم: قَلَّ و دَلَّ به اختصار. در محضر دادگاه تا حد ممکن سکوت کنید و فقط به پرسش مقام قضایی پاسخ دهید. با طرف دعوی بی مهابا هم کلام نشوید و با او محاجّه نکنید که پیامدی جز اغتشاش، اتلاف وقت و انرژی و افسردگی ندارد. نکات مهم مطروحه را یادداشت کنید و فی الحال مدافعات لازم را تنظیم کرده ارائه دهید تا در صورتجلسه قید شود. اگر صورتجلسه را در اختیارتان بگذارند آزادی عمل بیشتری خواهید داشت پس بدون شتاب و اصرارِ کلامی فقط بنویسید. تلاش در جهت رعایت اختصار است. کنترل ذهن داشته باشید و صورتجلسه را بی دلیل سیاه نکنید. از ذکر جملات تکراری در مقام بیان و ثبت به منظور تنبیه و تذکر اجتناب کنید. قاضی هم انسان است و آستانه حوصله مشخصی دارد. از دلگرمی‌های فانتزی مانند مرور وظایف سازمانی دستگاه قضا از جمله تاکید بر مطالعه دقیق لایحه و مشاهده همه مدارک و اجزاء آن دوری کنید زیرا خود باوری‌های غیرمتقن ارزش از دست دادن یک پرونده را ندارد. موقع نگارش مطالب یا حین ایراد سخنرانی حق قضاوت را برای قاضی محفوظ نگاه دارید، چراکه قضاوت بعد از خدا با اوست. نگاه از منظر دانای مطلق یعنی صدور حکم نهایی به سود خود اغلب موجب می‌شود با اشتباهات زیادی جلسه را به پایان ببریم. برخی با اعتقاد به این نگاه هرپرونده‌ای را می‌پذیرند درحالی‌که به نتیجه آن اطمینان ندارند. وقتی مدارک کافی برای اثبات حقانیت موکل ندارید پرونده را فقط برای حق الوکاله‌اش نپذیرید. گاهی به خود می‌قبولانیم که هرچند مدارک محکمه پسند نداریم اما خدا بزرگ است و بلاخره راهی خواهیم یافت! در بزرگی پروردگار شکی نیست. مراقب عواقب تصمیمات خود باشید. بوذرجمهر در جمله معروف خود که اغلب با ادامه آن آشنا نیستند می‌گوید: همه چیز را همگان دانند و همگان هنوز از مادر نزاده‌اند. الغرض، کسی که می‌خواهد همه را از خود راضی نگه دارد ناچار ضد و نقیص زیادی خواهد گفت و کسی که می‌خواهد به همه چیز جواب دهد و هرگز نگوید نمی‌دانم ناچار بسیاری از جواب‌هایش نادرست خواهند بود. هر کسی چیزهایی می‌داند و چیزهای بیشتری نمی‌داند. یادمان نرود حضور موکل در جلسه دادرسی به مثابه حضور تماشاچی در میادین ورزشی است. مدام تشویق می‌کند اما درنهایت طالب پیروزی است. شما مربی تیم هستید و قاضی داور بازی. شما با اطلاعات و تمرینات خود وارد زمین می‌شوید و نمی‌دانید حریف از چه میزان تمرین و تبحر برخوردار است. برای خوشآمد موکل در دادگاه یا خارج آن نقش یک سلحشور را ایفا نکنید. برای احقاق حق سیاستی منصفانه و متین به خرج دهید. رعایت آداب حضور در جلسه دادرسی حتی در مورد پوشش ظاهری و هماهنگی رنگ‌های غیرمحرّک (در میزانسن البسه) بیش از آن که برای موکل سودمند واقع شود برای شأن و شخصیت صنفی و حرفه‌ای و سلامت روانی شما مفید است.

مطالعه بیشتر بستن

برگزاری سلسله نشست های تحلیل قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

به مناسبت گرامیداشت سالروز تصویب قانون اساسی، سلسله نشست های تحلیل قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران برگزار می‌شود.
به مناسبت گرامیداشت سالروز تصویب قانون اساسی، سلسله نشست های تحلیل قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به همت پژوهشکده شورای نگهبان و با همکاری موسسه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران در روزهای نهم تا دوازدهم آذرماه (یکشنبه، دوشنبه، سه شنبه و چهارشنبه) به صورت مجازی برگزار می‌شود.

این نشست‌های علمی به صورت مجازی خواهد بود و اساتید دوره آقایان به شرح زیر خواهند بود:
دکتر هادی طحان نظیف عضو حقوقدان شورای نگهبان و عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق علیه السلام، دکتر خیرالله پروین عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، حجت الاسلام و المسلمین دکتر حسین جوان آراسته عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، دکتر قدرت الله رحمانی عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی و دکتر محمد بهادری جهرمی عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس علاقه‌مندان می‌توانند جهت کسب اطلاعات بیشتر و ثبت نام در این رویداد علمی به نشانی اینترنتی www.nashr-rc.ir مراجعه نمایند‌‌.

مطالعه بیشتر بستن