آموزش آسان حقوق ثبت با یک کتاب

لیلاجعفری: رضاکریمی منفرد، یکی از مولفان حقوقی است. دکترای تخصصی حقوق خصوصی دارد و تا کنون علاوه بر کتابی که در این گفت و گو به آن پرداخته‌ایم، دو اثر دیگر را نیز به تالیف و تدوین رسانده است.
«حقوق ثبت آسان/ مشتمل بر: مباحث املاک، ثبت اسناد، اجرای اسناد لازم‌الاجرا» نام کتاب تازه‌ی اوست. این استاد دانشگاه و مدرس دروس حقوقی ثبت این کتاب را به همت انتشارات چتردانش به انتشار رسانده است.نوشتن این اثر، حاصل بیش از دو دهه کار و مطالعه مولف، در زمینه حقوق به شمار می‌رود. انتشارات چتر دانش، این کتاب را با شمارگان یک هزار نسخه و ۲۲۱ صفحه به تازگی و در سال ۱۳۹۹ به بازار کتاب وارد کرده است.

پشت جلد این اثر قیمت ۴۷۵۰۰ تومان را بر خود دارد. چگونگی نگارش این کتاب آموزشی در زمینه حقوق، ما را بر آن داشت تا با مولف این اثر به گفت و گو بنشینیم. با هم گفت‌وگوی حامی عدالت را با دکتر رضا کریمی‌منفرد می‌خوانیم.

نگارش کتاب چند وقت طول کشید؟
شش ماه تلاش کردم تا کتاب «حقوق ثبت آسان/ مشتمل بر: مباحث املاک، ثبت اسناد، اجرای اسناد لازم‌الاجرا» را بنویسم. در این شش ماه یکی از همکاران به عنوان تایپیست، در نوشتن این کتاب همراهی‌ام کردند.

چه‌طور شد که به فکر نوشتن و تالیف این کتاب افتادید؟
از هنگامی که تدریس حقوق ثبت را در موسسه آموزش عالی چتر دانش به بنده سپرده شد، احساس کردم که یک منبع کامل، جامع و آسان و قابل فهم در زمینه حقوق ثبت برای دانشجویان وجود ندارد. برای همین با توجه به تجربیاتی که در مدت بیست سال تدریس و فعالیت داشنگاهی در رابطه با این موضوع داشتم و همین‌طور بهره‌گیری از کتاب‌های استادان پیش‌کسوت این حوزه، این کتاب را تالیف کردم.

درباره تدوین و تنظیم بخش‌های مختلف کتاب و فصول آن توضیحی دهید تا بیشتر با ساختمانی که برای کتاب خود طراحی کردید آشنا شویم.
کتاب در سه باب تنظیم شده است. این سه باب شامل سه مبحث مهم حقوق ثبت است. باب نخست، حقوق ثبت املاک در ادارات ثبت اسناد و املاک را مورد بحث قرار می‌دهد. باب دوم نیز به حقوق تنظیم و ثبت اسناد در دفاتر اسناد رسمی می‌پردازد. باب سوم نیز در رابطه با حقوق اجرای اسناد رسمی در ادارات اجرای اسناد رسمی سازمان ثبت مطرح شده است.

در تهیه محتوای مطالب «حقوق ثبت آسان» از چه موارد تحقیقی و یا مصاحبه با چه اشخاصی بهره برده‌اید؟
عمده مطالب کتاب بر اساس قوانین موجود پیرامون ثبت اسناد و املاک در کشور جمهوری اسلامی ایران است؛ به ویژه قانون ثبت اسناد و املاک مصوب ۱۳۱۰ که به قانون ثبت عمومی یا اجباری شهرت دارد.
در تالیف این کتاب، نگاهی نیز به سایر قوانین جانبی مانند قانون افراز و فروش املاک مشاع و قانون تکلیف اراضی و ساختمان‌های فاقد سند رسمی داشته‌ام.
البته آیین‌نامه اجرای مفاد اسنادرسمی لازم‌الاجرا نیز که در سال ۱۳۹۸ موادی از آن اصلاح شده، در این مجموعه مورد بحث قرار گرفته است. برای دقت عمل بیشتر در تنظیم محتوای این کتاب، تالیفات استادان حقوق ثبت کشور را نیز مورد مطالعه قرار داده و از آن‌ها بهره برده‌ام.

تحقیقاتی که انجام دادید، بیشتر به چه صورت و چگونه بوده است؟
بیشتر تحقیقاتم کتابخانه‌ای بود. همچنین تجربیاتم در این حوزه کمک قابل توجهی به من کرد. خوشبختانه تجربیات عملی که در تدریس دوره‌های حقوق ثبت، در آموزشگاه‌های عالی ویژه داوطلبان آزمون‌های حقوقی داشتم، توانست آن چه را که برای نگارش چنین کتاب کاربردی و آموزشی نیاز داشتم را در اختیارم بگذارد.


مخاطبان اصلی کتاب چه کسانی هستند؟ این کتاب بیشتر برای چه کسانی کاربرد دارد؟
این کتاب برای هر دانشجوی حقوق که علاقه دارد حقوق ثبت را با روشی نوین و ساده بیاموزد مفید است. استادان محترم حقوق، برای تدریس در درس حقوق ثبت در دانشگاه‌ها نیز می‌توانند این کتاب را به عنوان منبع معرفی کنند. این کتاب می‌تواند برای داوطلبان آزمون وکالت مرکز وکلای قوه قضائیه که درس حقوق ثبت را امتحان می‌دهند، کاربرد داشته باشد. به طور کلی برای وکلا و قضات و سایر دست‌اندرکاران امر حقوق که نیاز مبرم به دانستن حقوق ثبت دارند، «حقوق ثبت آسان» می‌تواند کتاب مناسبی به شمار برود. امیدوارم تلاشی که برای تالیف این کتاب انجام دادم، برای هر آن کسی که به مطالعه این کتاب می‌پردازد، مفید باشد، و کوششم در این راه مثمر ثمر واقع شود.

این کتاب نسبت به کتاب‌های مشابه چه مزیت‌ها و ویژگی‌هایی دارد؟
بزرگترین مزیت این کتاب این است که سه مبحث کاربردی و مرتبط با آن را که در آزمون‌های حقوقی مورد سوال قرار می‌گیرد به زبان ساده مورد بررسی قرار داده و در یک مجلد گردآوری کرده است. به این منظور و سهولت بیشتر خوانندگان محترم، در انتهای کتاب اصطلاحات ثبتی را نیز اضافه کرده و مورد بررسی قرار داده‌ام. با شناختی که از کتاب‌های مشابه دارم، تصورم این است که «حقوق ثبت آسان» از نظر آموزش تخصصی حقوق ثبت، نسبت به کتاب‌های موجود در بازار، از جامعیت لازم و همین‌طور روش آموزشی آسان و نوینی برخوردار است.

خواهش می‌کنم چند بخش از کتاب را برای شناخت بیشتر ما از این اثر معرفی کنید.
برای نمونه دو فصل از کتاب را معرفی می‌کنم؛ فصل ششم و دهم. فصل دهم کتاب در صفحه ۵۸ در مورد اصلاح اضافه مساحت سند مالکیت و موضوع ماده ۱۴۹ قانون ثبت است. اگر ملکی به شرط داشتن مساحت معین معامله شود، اما بعدا معلوم شود که اضافه مساحت داشته، به شرطی که اضافه مساحت، ناشی از اشتباه و عدم تجاوز به املاک مجاور بوده و قراری در مورد اضافه مساحت بین خریدار و فروشنده نباشد، خریدار با پرداخت قیمت اضافه، بر اساس ارزش مندرج در نخستین سند انتقال به صندوق ثبت، درخواست اصلاح سند خود را می‌نماید و اداره ثبت، سند او را اصلاح می‌کند، در حالی که ماده ۳۵۵ قانون مدنی برای خریدار حق فرض، پیش‌بینی نموده است. ما می‌گوییم ماده ۱۴۹ قانون ثبت مخصص ماده ۳۵۵ است.

فصل ششم که به آن اشاره کردید درباره چه موضوعی است؟
در فصل ششم کتاب، صفحه ۳۹ نیز به اعتراضات ثبتی پرداخته‌ام. در این فصل اعتراضات ثبتی به زبانی ساده توضیح داده شده است. منظور از اعتراض ثبتی این است که یک نفر به عملیات ثبتی معترض است. اعتراض دو نوع است، یک، اعتراض به ثبت اصل ملک، که معترض می‌گوید، این ملک متعلق به من است و چرا باید به نام دیگری ثبت شود! دوم نیز، اعتراض به حدود و حقوق ارتفاقی است. در این جا معترض می‌گوید، ملکی که در حال ثبت است نسبت به ملک من حدود و حقوق ارتفاقی را رعایت ننموده است. مرجع اعتراض در مورد اعتراض به اصل ملک اداره ثبت است که ظرف سه ماه از اولین نوبت آگهی نوبتی معترض باید اعتراض خود را به اداره ثبت تقدیم و سپس ظرف یک ماه، دادخواست خود را به دادگاه محل وقوع ملک تقدیم و رسید آن را به اداره ثبت تحویل دهد.
اما مرجع اعتراض در مورد حدود و حقوق ارتفاقی از تاریخ تنظیم صورت‌مجلس تحدید حدود به مدت یک ماه، معترض باید اعتراض خودر ا به اداره ثبت تحویل و ظرف یک ماه بعد از آن به دادگاه محل وقوع ملک دادخواست تقدیم نموده و رسید آن را به اداره ثبت بدهد.

مطالعه بیشتر بستن