خیریه‌های شرور !

کلاهبرداری پولشویی و یا فعالیتهای سیاسی و انحرافی در پوشش خیریه قصه تازه ای نیست و در تمام دنیا سابقه ای دیرینه دارد؛ گاهی اوقات خیریه‌ها از ابتدا برای این تاسیس می‌شوند تا زیر تابلوی موسسه خیریه پولشویی و تخلفات متعدد اقتصادی و سیاسی انجام شود . گاهی وقتها هم خیریه‌ها واقعا با نیت خیر و با هدف کمک به گروهی از نیازمندان ، کودکان کار یا بیماران و معلولان تشکیل می‌شود اما در ادامه کار از هدفاولیه منحرف می‌شوند و یا انحرافات و تخلفات فرد و افرادی از اعضای این خیریه‌ها موجب می‌شود تا خیریه از اهداف اصلی خود منحرف شده و سرمایه اعتماد عمومی‌را از دست بدهد.

در روزهای اخیر نیز خبر دستگیری موسس و دو تن از اعضای یکی از مشهورترین خیریه‌های فعال در کشور رسانه ای شد؛ خیریه ای که چند سالی می‌شود زمزمه‌های انحراف و فعالیتهای غیر قانونی اش شنیده می‌شود و از هدف اصلی و تشکیلات نخستین خود جدا شده است.

چند سالی می‌شد که حرف و حدیثهایی درباره انحرافات برخی از خیریه‌های فعال در کشور بر سر زبانها افتاده بود. چندی پیش هم حجت‌الاسلام سیدابراهیم رئیسی رئیس قوه قضائیه در نشست هم‌اندیشی با نهاد‌های مردمی‌و آیین تجلیل از گروه‌های جهادی ریزی با هشدار نسبت به اهداف و اغراض سیاسی برخی خیریه‌ها گفته بود : «امروز برخی دشمنان دنبال این هستند که در قالب امور خیریه، مجموعه‌هایی را برپا کنند که ریشه خیرخواهی و توجه به مردم ندارد و اهداف بدخواهانه پشت آن است. یکی از رویکرد‌هایی که کشور‌های امریکایی و اروپایی در کشور‌های در حال توسعه و جهان سوم دنبال می‌کنند، این است که با گسترش بنیاد‌های خیریه، اهداف سیاسی و پلیدشان را دنبال کنند.» هر چند صحبتهای رئیس قوه قضائیه خیریه مشخصی را هدف نمی‌گرفت اما در نهایت با دستگیری موسس و دو تن از اعضای خیریه جمعیت امام علی (ع) مشخص شد خیریه‌هایی که در پوشش کار خیر به دنبال اهداف و اغراض سیاسی خود هستند ، چه خیریه ای است.

شرارت زیر پرچم خیریه
طبق اخبار منتشر شده موسس این خیریه در پوشش فعالیت‌های عام‌المنفعه با همکاری مراکز ضدایرانی خارج کشور اقدامات گسترده‌ای را علیه کشور انجام داده است.
گویا این فرد و عوامل مرتبط با او با سوء‌استفاده از عناوین مقدس در سایه اجرای برنامه‌های شبه فرهنگی – اجتماعی به ترویج فرهنگ التقاطی پرداخته‌اند.
موسس این خیریه همراه با عوامل خود،‌ در طول سال‌های فعالیت مؤسسه مذکور علاوه بر همراهی با مراکز ضد‌ایرانی به طرح ادعاهایی مانند مبارزه با تبعیض و همچنین مباحث حقوق‌بشری و مبارزه با فقر و معضلات اجتماعی پرداخته و با هدف تحت فشار قرار دادن کشور و ملت ایران اقدامات گسترده‌ای را علیه جامعه‌ی ایرانی رقم زده است. همچنین عناصر اصلی این مؤسسه علاوه بر توهین به مقدسات و ترویج تفکرات انحرافی ضددینی با رسانه‌های معاند و بیگانه همکاری داشته و به ‌ترویج ابتذال درون‌گروهی پرداخته‌اند.

رفتن زیر پرچم خیریه برای بهره گیری از مزایا
ماجرای جمعیت خیریه امام علی (ع) اما حکایت ناآشنایی نیست . این ماجرا به شکلهای مختلف و دو دورانهای مختلف تکرار شده است. شاید دلیلش هم این باشد که وقتی پای کار خیر به میان می‌آید همه را به میدان می‌آورد هر کس می‌خواهد در این میان سهمی‌داشته باشد و دینش را ادا کند حتی بسیاری از افراد می‌کوشند در این راه از یکدیگر سبقت بگیرند. پسندیده بودن کار خیر در تمام فرهنگ‌ها و کشور‌های جهان موجب شده تا دولت‌ها برای تشویق به کار خیر با تصویب قوانین و مشوق‌هایی از موسسات خیریه حمایت کنند. معافیتهای مالیاتی، همکاری برای پیشبرد اهداف نهادهای خیریه و حتی وقف ملکی برای استقرار موسسات خیریه بخشی از حمایتهایی است که در اغلب جوامع از موسسات خیریه صورت می‌گیرد. اما همین حمایتها و معافیتها به خصوص معافیتهای مالیاتی موجب شده تا بسیاری از فعالیتهای ناسالم اقتصادی، فرهنگی ، سیاسی و امنیتی با اهدافی نظیر پولشویی یا ایجاد انحرافات فرهنگی و سیاسی در پوشش کار خیر و در قالب موسسات خیریه شکل بگیرد. از سوی دیگر به دلیل حساسیتهای جامعه بر روی کار خیر و موسسات خیریه کار مبارزه با متخلفان و سوء استفاده کنندگان از موسسات خیریه را سخت تر می‌کند. هرچند قانون درباره موسسات خیریه ، راه اندازی، فعالیتها ، چگونگی نظارت بر فعالیتها و مقابله با سوء استفاده‌های اقتصادی و فرهنگی ، سیاسی ، امنیتی تدابیری را برای این ماجرا اندیشیده و پیش بینی‌هایی داشته است.

مشوقهایی برای خیریه‌ها
معافیتهای مالیاتی یکی از مشوقهایی است که برای موسسات خیریه در نظر گرفته شده است.
مطابق بند ط، ماده ۱۳۹ قانون مالیاتهای مستقیم مصوب ۳۱ تیر ۱۳۹۴ ،کمکها و هدایای دریافتینقدی و غیرنقدیموسسات خیریه و عام المنفعهای که به ثبت رسیدهاند، مشروط بر آنکه به موجب اساسنامه آنها صرف مفاد بند ح ماده ۱۳۹ قانون مالیاتهای مستقیم شود و همچنین سازمان امور مالیاتی کشور بر درآمد و هزینه آنها نظارت کند، از پرداخت مالیات معاف است.
مطابق بند ح، همین ماده از قانون، موارد مصرفی که از پرداخت مالیات معاف هستند، به این صورت ذکر شده است: « آن قسمت از درآمد موقوفات عام که طبق موازین شرعی به مصرف اموری از قبیل تبلیغات اسلامی، تحقیقات فرهنگی، علمی، دینی، فنی، اختراعات، اکتشافات، تعلیم و تربیت، بهداشت و درمان، بنایی و تعمیر ونگهداری مساجد و مصالها و حوزههای علمیه و مدارس علوم اسالمی‌و مدارس و دانشگاههای دولتی، مراسم تعزیهو اطعام، تعمیر آثار باستانی، امور عمرانی و آبادانی، هزینه یا وام تحصیلی دانش آموزان و دانشجویان، کمک بهمستضعفان و آسیب دیدگان حوادث ناشی از سیل، زلزله، آتش سوزی، جنگ و حوادث غیرمترقبه، مشروط بر اینکه درآمد و هزینههای مزبور به تایید سازمان اوقاف و امور خیریه رسیده باشد.
و همچنین ساخت، تعمیر و نگهداری مراکز نگهداری کودکان و نوجوانان بیسرپرست و بدسرپرست در گروههای سنی و جنسی مختلف، مراکز نگهداری و مراقبت سالمندان، کارگاههای حرفه آموزی و اشتغال مصدومان ضایعهنخاعی، معلولان جسمی‌و حرکتی، زنان سرپرست خانوار و دختران خودسرپرست، مراکز آموزش، توانبخشی و حرفه آموزی معلوالن ذهنی و کودکان نابینا، کم بینا، کم شنوا و ناشنوا و سایر مراکز و اماکنی که بتوانند در خدمت مددجویان سازمانهای حمایتی بهزیستی کشور قرار گیرند از پرداخت مالیات معاف هستند.» البته این معافتی مالیاتی شرایطی هم دارد؛ بر این اساس باید موسسه رسماً تحت یکی از عناوین خیریه و عام المنفعه به ثبت رسیده باشد و غیرانتفاعی بودن موسسه نیز در اساسنامه تصریح شده باشد. همچنین باید مصرف کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی طبق اساسنامه و تایید سازمان امور مالیاتی کشور باشد و نداشتن حق برداشت یا تخصیص ازمحل کمکها و هدایای دریافتی نقدی و غیرنقدی به موسسه از سوی موسسان یا صاحبان سرمایهو واگذاری داراییموسسه به سازمان بهزیستی کشور یا یکی از موسسات دولتی و یا موسسات خیریه و عام المنفعه دیگر از جمله شروط دیگر این معافیت مالیاتی است. مرجع نظارت بردرآمد و هزینه موسسات خیریه و عام المنفعه، سازمان امور مالیاتی کشور و ادارات تابعه و سازمان اوقاف حسب تفویض اختیار از سوی سازمان امور مالیاتی خواهد بود.
موسسات خیریه و عام المنفعه مکلف به انجام سایر مقررات مذکور در آیین نامه اجرایی مربوطه و تکالیف مقرر از جمله تسلیم به موقع اظهارنامه و ترازنامه و حساب سود و زیان و کسر و پرداخت مالیات اشخاص ثالث طبق قانون مالیاتهای مستقیم خواهند بود.
طبق قانون هر گونه تلاش غیرقانونی برای پرداخت نکردن مالیات، مانند ندادن اطالعات الزم در مورد عواید و منافع مشمول مالیات به مقامات مسئول، فرار مالیاتی تلقی میشود.
اما فرار مالیاتی ، پولشویی و کلاهبرداری تنها بخشی از تخلفاتی است که می‌تواند در پوشش خیریه صورت بگیرد.

خیریه‌های شرور !
محمد حسین شاملو قاضی بازنشسته و وکیل دادگستری درباره تخلفاتی که در قالب خیریه صورت می‌گیرد به ” حامی‌” می‌گوید:” عموما قوانینی برای مواجهه با این موارد داریم ؛ به طور نمونه قانون پولشویی که در اصلاحیه جدید مجازاتهای پولشویی تشدید شده است. فرقی نمی‌کند این پولشویی در قالب خیریه باشد یا موسسات مالی یا شرکتهایی برای این منظور تاسیس شود. هر اقدامی‌که منشا تحصیل مجرمانه مال را بپوشاند، جرم است. ”
به گفته وی جرائم دیگری همچون خیانت در امانت یا کلاهبرداری هم در حوزه خیریه‌ها اتفاق می‌افتد اما عمده ترین تخلفی که در حوزه خیریه‌ها رخ می‌دهد، همین بحث پولشویی است. این وکیل دادگستری می‌گوید:” شورای عالی نظارت بر بانکها و وزارت اطلاعات در این زمینه رصدهایی دارند با وجود این ساختارهای نظارتی نمی‌توانند تمام این تخلفات را کشف کنند و بخشی از کشف این ماجرا به مردم باز می‌گردد و افرادی که از این جرائم مطلع می‌شوند باید به سازمانهای مربوط گزارش دهند . مثل دادسرای عمومی‌انقلاب، وزارت اطلاعات و یا ۱۱۰ گزارش دهند که این گزارشهای مردمی‌پیگیری خواهد شد. “

سرنوشت متفاوت خیریه‌های متخلف و اعضای متخلف خیریه‌ها
این قاضی بازنشسته در رابطه با دستگیری موسس و چند تن از اعضای جمعیت امام علی (ع ) می‌گوید:” خیریه‌هایی که ثبت می‌شود ممکن است در ابتدای تاسیس با نیت خیر تاسیس شده باشند و حتی بنیان گذاران آن در ابتدای کار با نیت خیر وارد شده باشند اما با گذشت زمان این نیت و عملکرد منحرف شده باشد. ”
وی در رابطه با عناوین مجرمانه رخ داده در این ماجرا هم تاکید می‌کند:” اگر عمل هر موسسه ای با قوانین مطابقت نداشته باشد حسب مورد قابل تعقیب است.”
این وکیل دادگستری با اشاره به عناوین مجرمانه مطروحه در رابطه با دستگیری این افراد تاکید می‌کند: ” ممکن است افراد دچار خطا باشند اما ربطی به موسسه نداشته باشد؛ نهایت این است که آن موسسه تحویل گرفته شده و با نظارت دادستان یا دولت بر همان نیتی که در اساسنامه اش است اداره می‌شود اما اگر عضو هیئت مدیره یا سایر اعضا خطایی کرده باشند و به طور مثال در مورد اخیر بابیگانگان ارتباط داشته باشد، بر اساس مورد اتهام وی با او برخورد می‌شود اما موسسه طبق قانون در اختیار ولی فقیه قرار می‌گیرد تا فعالیتش را ادامه دهد و اغلب این موسسات وقفی هستند. “
بر این اساس شاملو تخلفات در حوزه خیریه‌ها را دو قسمت می‌کند؛ یکی خیریه‌هایی که از ابتدا برای مقاصدی همچون پولشویی و کلاهبرداری تشکیل شده اند و پس از کشف این تخلفات طبق قانون باید منحل شوند و دارایی‌های آن هم مصادره می‌شود. بخش دیگر موسساتی که اعضای آنها تخلفاتی دارند؛ که این اعضا طبق قانون جداسازی شده و تحت تعقیب قرار می‌گیرند و موسسه هم تحت نظارت ولی فقیه و بر اساس اساسنامه به فعالیتش ادامه می‌دهد.

مطالعه بیشتر بستن